Levent Semti Kentsel Sit Kararı Aldı

Çalıkuşu, Güvercin, Bülbül, Kanarya... da aynı semtin diğer sokakları.Her biri en yüksek benim dercesine yükselen kazanç kuleleri'nce kuşatılan Levent'in hem çiçekleri ve kuşları, hem de onlarla bütünleşen tek ve iki katlı bahçeli evlerindeki insancıl ve uygar kent yaşamı, bir süredir 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun güvencesi altında... Çünkü Koruma Kurulu, İstanbul'un en hızlı dönüşen bölgesinde yıllardır dönüşmeme mücadelesi veren bu özgün ve onurlu semt için mahalle sakinlerinin 1995'te kurdukları Çağdaş Levent Derneğinin girişimleriyle 2008'de kentsel sit kararı aldı...İlk duyulduğunda gazetelerin emlak düşkünü ekonomi sayfalarında Büyükdere Caddesi'ne Sit Bombası manşetleriyle yer alan karar, vaktiyle yapım aşamasına göre adlanmış 1'inci, 2'nci, 3'üncü ve 4'üncü Levent ile Konaklar Mahallesi'ni kapsıyor. Şehircilik tarihimizin anıtlaşan hocalarından Prof. Y.Mimar Kemal Ahmet Anı ve Y.Mimar Rebü Gorbon'un 1945'te başladıkları planlama çalışmasıyla gerçekleşen yerleşim için İstanbul 3 Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Bölge Koruma Kurulu'nun 13 Mayıs 2008 tarih ve 3047 sayılı karanndaki sit gerekçesi özetle şöyle:Levent Çiftliği denilen arazide 1947'de inşaatına başlanan alanın ülkemizdeki ilk planlı toplu konut projelerinden olması; planlama düzeni ve modeli açısından örnek oluşturması; yapıların mimarisinde bilinçli yeğlenen sade ve gösterişsiz karaktere günümüzde artık rastlanmaması; tüm özgün niteliklerini hI¢lI¢ devam ettirmesi ve kentin bu bölgesindeki gelişme karşısında bozulma ve niteliğini kaybetme riskinin bulunması...BELEDİYELER DESTEKLEDİ

Bu değerlendirmelere dayanak oluşturan kurum görüşleri arasında, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı'nın 26 Temmuz 2007 tarihli olumlu yazısı ile Beşiktaş Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün 13 Haziran 2007 tarihli uygun raporu, Levent sit kararıdaki Koruma Kurulu ve Yerel Yönetim uzlaşmasını da kanıtlayan örnek kamusal duyarlılık belgeleri...Nitekim karar alınırken Koruma Kurulu Başkanı olan YTÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Can Binan da diyor ki: Her iki belediyemizin, Levent'in özgün değerlerini gözeterek ilk planlama ilkeleriyle yaşamaya devam etmesini istemeleri yerel yönetimlerimiz için örnek olmalıdır...Bu tarihsel uzlaşmanın sağlanmasında hiç kuşkusuz en etkin payı olan Çağdaş Levent Derneği Başkanı adına Başkan Zehra Eliçin de sit kararından sonraki gelişmeleri şöyle anlatıyor: Dernek üyelerimiz ve mahalle sakinleri elbette ki çok mutlular ama özellikle işyeri haline dönüşmüş konutların yasadışı konumları ile yine ticari amaçla kullanma isteklerinden  kaynaklanan gerilimler sürüyor. Bunun için de belediye desteğiyle yetinmeyip, Levent'in özündeki konut yerleşimi kültürünü de koruyup geliştirecek etkinlikler yapıyoruz.Dernek kurucularından ve koruma amaçlı mimarlık, şehircilik çalışmalarına önemli katkılarda bulunan mimar Banu Kabey de arkitera.com sitesinde yayımlanan söyleşide şunları belirtiyor:

Levent yalnızca 'mimari bir dönem projesi' değil, aynı zamanda 'sosyal bir proje'; bir 'Cumhuriyet' projesi. Sit kararı, 'vahşi kentsel gelişme'ye teslimiyet yönünde bugüne dek kimi şehircilerden, bilim adamlarından dinlemiş olduğumuz kötümser yorumlar karşısında çağdaş kentliler tarafından alternatifler üretilebileceğini de gösteriyor.GERÇEK 'ÇAĞDAŞ'LIK

İstanbul'da yükselen ve çoğu satılık süper lüks konutlarla kuleleşen gökdelenler; olur olmaz her yere abanan dev AVM'ler ve tüketim hangarlan; varlıklılara pazarlanan TOKİ projelerindeki kenti en tepeden seyredin söylemleri ve tüm bunlarla eşgüdüm içindeki kentsel dönüşüm projeleriyle eski ve özgün semtlerin emlak ticareti'ne kurban edilmesi, başta gayrimenkul medyası olmak üzere tüm çıkar ortağı kesimlerce çağdaşlaşma olarak gösteriliyor.Leventlilerin yine çağdaş adlı dernekleriyle adeta tam tersi bir insani anlayışı, üstelik yasal ve kurumsal desteklerde sağlayarak sürdürmeleri ise eminim ki şimdiden şehircilik tarihimize geçiyor. Hele çağdaş Leventlilerin, neredeyse kapı komşuları olan en lüks AVM'lere gitmek yerine geleneksel alışveriş kültürümüzü yaşatan Levent Çarşısı'nda kendi esnaflarının müşterisi olma'larını ayakta alkışlamalıyız.Ülkedeki diğer Levenf'lerin yok edilerek emlak pazarına arsa olarak sunulmasını amaçlayan kentsel dönüşüm yasa tasarısının TBMM gündeminde olduğu bugünlerde, dönüşmeyen Levent'ten öğreneceklerimiz var. Bu nedenle 27 Şubat Cumartesi gecesi Kanal B'deki İmar Dosyası programımızın konukları çağdaş Leventliler adına Zehra Eliçin ve sit kararı sürecini yöneten Doç. Dr. Can Binan...

Cumhuriyet-Oktay Ekinci